Rally sprawdza tegoroczne atrakcje
Boże Narodzenie z dziećmi w Stargardzie
W stargardzkim kościele św. Jana wisi dzwon odlany w 1464 roku, który waży około 3500 kilogramów. Miasto ma też Bramę Młyńską, jedyną w Polsce bramę wodną z wieżami na dwóch brzegach rzeki. Oto historia świąt w Stargardzie i ciekawostki dla dzieci.
Świąteczne wydarzenia na 2026 rok pojawią się pod koniec listopada
Sprawdzamy u każdego organizatora tegoroczne świąteczne wydarzenia w Stargardzie. Zapisz się, a napiszemy do Ciebie w dniu, w którym pojawią się na stronie.
Za darmo. Napiszemy w dniu publikacji, a potem raz w tygodniu podeślemy nowe wydarzenia w Stargardzie. Możesz zrezygnować w każdej chwili.
Historia Bożego Narodzenia w Stargardzie
Prawa z 1243 roku, Hanza i Jarmark Świętojański
Stargard po raz pierwszy wspomniano w 1124 roku. W 1243 roku książę Barnim I nadał mu prawo magdeburskie, a w 1363 roku miasto weszło do Hanzy. Kupcy handlowali głównie zbożem z okolic Pyrzyc. Na Starym Rynku, dawnym Rynku Głównym, odbywał się coroczny Jarmark Świętojański. W mieście od dawna działały też klasztory: zakon joannitów założono w 1186 roku, a augustianów w 1199 roku. Dziś w stargardzkich domach dzieci czekają na Wigilię i Gwiazdkę, a potem na dwa dni świąt.
Wieniec adwentowy: po jednej świecy na niedzielę
Stargardzka zima ma swój rytm w adwencie. Na wieńcu zapala się świece po kolei, jedną w każdą niedzielę, więc dzieci widzą, że do Wigilii zostaje coraz mniej tygodni. Pierwotnie używano nie czterech świec, lecz dwudziestu czterech, po jednej na każdy dzień oczekiwania. Do wieńca pasuje świecąca choinka, która jest najbardziej rozpowszechnionym świeckim symbolem świąt, a jej igły oznaczają życie i nadzieję. Przygotowania do świąt wiele rodzin zaczyna od początku grudnia lub od mikołajek, a ukoronowaniem wszystkiego jest Wigilia.
Baszta Morze Czerwone, krzyż z 1542 roku i opera
W Stargardzie stoi Baszta Morze Czerwone z 1513 roku oraz krzyż pojednania z 1542 roku, uważany za największy w Europie. Gotycki kościół Mariacki z cegły jest jednym z największych ceglanych kościołów w Europie. Stargard nazywano miastem kościołów i baszt oraz Norymbergą Północy. Z miastem związany był kompozytor Otto Nicolai (1810 do 1849), autor opery Wesołe kumoszki z Windsoru. Stargard jest też ważnym węzłem kolejowym. W kościele św. Jana wisi dzwon z 1464 roku, który waży około 3500 kilogramów.
Tradycje dziś
- Wieniec adwentowy: Świece na wieńcu zapala się po kolei w każdą niedzielę adwentu, a pierwotnie było ich 24.
- Choinka: Świecąca choinka jest najbardziej rozpowszechnionym świeckim symbolem świąt, a zielone igły oznaczają życie i nadzieję.
- Wigilia i Gwiazdka: W Wigilię przychodzi Gwiazdka, a potem świętuje się jeszcze przez dwa dni.
- Jarmark Świętojański: Dawny coroczny jarmark odbywał się na Starym Rynku, dawnym Rynku Głównym.
- Spacer po bramach i basztach: Zachowały się bramy, baszty, mury, fosy i zbrojownia, więc w przerwie między świętami można je obejść z dziećmi.
- Dzwon z 1464 roku: W kościele św. Jana wisi dzwon z 1464 roku, najstarszy zachowany dzwon z lokalnych ludwisarni.
Ciekawostka dla dzieci
W stargardzkim kościele św. Jana wisi dzwon z 1464 roku, który waży około trzech i pół tony. To najstarszy zachowany dzwon odlany w tym mieście.
Pytania o święta w Stargardzie
Kiedy po raz pierwszy wspomniano Stargard?
Stargard po raz pierwszy wspomniano w 1124 roku, w czasach Bolesława Krzywoustego. Kościół stanął tu w 1140 roku. Ośrodek władzy istniał w okolicach Osetna już w IX wieku, a w latach 1243 i 1292 miasto dostało kolejne prawa, więc ma za sobą ponad osiem wieków historii.
Kiedy Stargard dostał prawa miejskie?
W 1243 roku książę Barnim I nadał Stargardowi prawo magdeburskie. W 1993 roku miasto obchodziło 750-lecie tych praw. To jedna z pierwszych dat, które warto zapamiętać z dziejów miasta, bo od niej liczy się rozwój handlu i murów obronnych. Dzieci mogą policzyć, ile lat minęło od tamtej pory.
Kiedy Stargard wszedł do Hanzy?
W 1363 roku Stargard przystąpił do Hanzy, związku miast handlowych. Kupcy sprzedawali głównie zboże z okolic Pyrzyc. Dzieciom można wyjaśnić, że Hanza to dawny klub miast, które pomagały sobie w handlu i podróżach, żeby wszyscy kupcy mieli bezpieczniejszą drogę. Kupcy z Hanzy spotykali się na Starym Rynku.
Co to był Jarmark Świętojański w Stargardzie?
To coroczny jarmark, który odbywał się na Starym Rynku, dawnym Rynku Głównym, w sercu dawnego miasta Hanzy. Stargardzcy kupcy handlowali głównie zbożem z okolic Pyrzyc. Dziś to dawny zwyczaj miasta, o którym warto opowiedzieć dzieciom na spacerze po rynku. Informacje o świątecznych wydarzeniach 2026 dodamy w naszym przewodniku pod koniec listopada.
Co jest wyjątkowego w Bramie Młyńskiej?
Brama Młyńska z XV wieku to jedyna w Polsce brama wodna z wieżami na dwóch przeciwległych brzegach rzeki. Uchodzi za najcenniejszą budowlę miasta. Dla dzieci to dobry cel spaceru nad rzeką, bo bramę widać z obu brzegów. Spacer warto połączyć z obejściem murów i baszt.
Ile waży dzwon w kościele św. Jana w Stargardzie?
Dzwon, odlany w 1464 roku, waży około 3500 kilogramów. Jest to najstarszy zachowany dzwon z miejskich ludwisarni. Odlano go ponad pięć wieków temu, a dzieci mogą spróbować sobie wyobrazić, jak ciężki jest dzwon, który waży trzy i pół tony. Wisi w kościele św. Jana.
Dlaczego kościół Mariacki w Stargardzie jest znany?
To gotycki kościół z XV wieku, zbudowany z cegły i uważany za jeden z największych ceglanych kościołów w Europie. Jego wnętrze ma kubaturę około 53 tysięcy metrów sześciennych. Dla dzieci to dobry przykład tego, jak dawni budowniczowie układali cegłę po cegle ogromne wnętrza.
Jak nazywano Stargard i dlaczego?
Stargard bywa nazywany miastem kościołów i baszt, Stargardem Najwyższym oraz Norymbergą Północy. Pierwsze przezwisko pasuje do licznych kościołów i baszt, które zachowały się w mieście. Dla dzieci to zabawna wskazówka, czego szukać na spacerze. Na spacerze można razem policzyć mijane wieże i baszty.
Co to jest Baszta Morze Czerwone?
To zabytkowa baszta obronna z 1513 roku, jedna ze stargardzkich budowli obronnych. Razem z bramami Pyrzycką, Wałową i Młyńską oraz murami tworzy zespół, który dzieci mogą obejść w jeden dzień. Nazwa brzmi tajemniczo, więc dobrze budzi ciekawość młodszych podróżników. Z bliska widać, jak grube mury chroniły dawne miasto.
Co to jest krzyż pojednania w Stargardzie?
To zabytkowy krzyż pojednania z 1542 roku, który uchodzi za największy w Europie. Stoi wśród stargardzkich zabytków, niedaleko bram, baszt i kościołów, które warto obejść w świąteczną przerwę. Dzieciom można po prostu powiedzieć, że to bardzo stary i bardzo duży krzyż, który stoi w mieście od prawie pięciu wieków.
Jakie bramy miejskie zachowały się w Stargardzie?
Zachowały się trzy bramy: Pyrzycka z XIII wieku, Wałowa z XV wieku i Młyńska z XV wieku. Do tego dochodzą baszty, mury, fosy i zbrojownia. Wszystkie przetrwały do dziś, a dzieci mogą je oglądać podczas jednego spaceru. Najstarsza z nich, Brama Pyrzycka, ma już ponad siedem wieków.
Czy Stargard jest węzłem kolejowym?
Tak, Stargard to ważny węzeł kolejowy. Linia z południa od Szczecina rozdziela się tu w kierunku Poznania i Gdańska. Dzięki temu do miasta łatwo dojechać pociągiem z kilku stron, także w okresie świąt, gdy rodziny odwiedzają bliskich. Dzieci lubią patrzeć na pociągi na stacji.
Kim był Otto Nicolai i co łączy go ze Stargardem?
Otto Nicolai (1810 do 1849) był kompozytorem opery Wesołe kumoszki z Windsoru. Należy do znanych postaci związanych z miastem, obok malarza Augusta Ludwiga Mosta (1807 do 1883). Rodzice mogą puścić dzieciom fragment jego muzyki, jeśli lubią wesołe melodie. Jego najbardziej znana opera opowiada wesołą historię z angielskiego Windsoru.
Co to jest wieniec adwentowy i ile ma świec?
Wieniec adwentowy to ozdoba ze świecami, na której zapala się jedną świecę w każdą niedzielę adwentu, czyli cztery. Pierwotnie używano nie czterech, lecz dwudziestu czterech świec, po jednej na każdy dzień oczekiwania. Dzieci lubią patrzeć, jak z niedzieli na niedzielę robi się jaśniej.
Co oznaczają kolory choinki w stargardzkich domach?
Stargardzkie rodziny ubierają choinkę tak jak w innych polskich miastach, a jej kolory mają swoje znaczenie. Czerwone bombki przypominają jabłka z drzewa poznania dobra i zła, z którym łączy się początek choinki. Zielone igły to znak życia i nadziei. Świecąca choinka jest dziś najpopularniejszym świeckim symbolem świąt w Polsce.
Jak w Stargardzie wygląda czas od adwentu do Wigilii?
W stargardzkich domach, jak w całej Polsce, Wigilia jest ukoronowaniem przygotowań do świąt. Wiąże się z nią Gwiazdka, a potem następują dwa dni świąt. Dzieci zwykle czekają na ten wieczór od początku grudnia, kiedy w domach pojawiają się pierwsze dekoracje, a na wieńcu adwentowym zapalają się kolejne świece.
Kiedy rodziny zaczynają przygotowania do świąt?
Wiele rodzin zaczyna od początku grudnia lub od mikołajek, a w adwencie zapala kolejne świece. Przygotowania obejmują dekoracje, ubieranie choinki i wspólne planowanie Wigilii. Dzieci chętnie pomagają, bo to dla nich najbardziej oczekiwany czas w roku. To ogólnopolski zwyczaj, a nie wyłącznie stargardzki.
Ilu mieszkańców ma Stargard i jak duże jest miasto?
W 2021 roku Stargard liczył 67 293 mieszkańców i zajmował 48,1 kilometra kwadratowego. Od 2016 roku oficjalnie nosi nazwę Stargard. Miasto ma wygodny, zwarty układ: stare miasto z bramami, basztami i kościołami da się obejść pieszo, nawet z wózkiem. To dobry plan na spokojne popołudnie między świętami.
Kiedy w Stargardzie powstały pierwsze klasztory?
Zakon joannitów założono w Stargardzie w 1186 roku, a augustianów w 1199 roku, czyli jeszcze zanim miasto dostało prawo magdeburskie w 1243 roku. To pokazuje, jak dawno temu Stargard był już ważnym miejscem na mapie Pomorza. Dla dzieci to ciekawa zagadka: tutejsze klasztory są starsze niż prawa miejskie.
Gdzie sprawdzić wydarzenia na święta 2026 w Stargardzie?
Wydarzenia świąteczne 2026 w Stargardzie dodamy w przewodniku Rally Takes the Train po świątecznym Stargardzie pod koniec listopada. Dat nie zgadujemy i czekamy na potwierdzenie organizatorów. Zostaw e-mail w formularzu na stronie, a damy ci znać, gdy lista będzie gotowa.
Źródła
- Stargard, Wikipedia
- Stargard: historia, Stargard.eu
- Tradycje bożonarodzeniowe, C&A Polska